Opłata mocowa – czyli wyższe rachunki za prąd od 1 stycznia 2021

672

opłata mocowaNie da się ukryć, że niestety w przyszłym roku wydatki Polaków znacznie się zwiększą. Nasze portfele zostaną uszczuplone z powodu wejścia w życie podatku handlowego oraz cukrowego, podniesienia stawki podatku od nieruchomości czy nawet opłaty od psa, a oprócz tego dotkliwie uderzy w nas podwyżka rachunków za prąd. Wynika ona z wprowadzenia opłaty mocowej, która ma wspomóc budowę nowych elektrowni i modernizację obecnych. Zacznie obowiązywać już 1 stycznia 2021 roku i szacuje się, iż 13 milionów gospodarstw domowych będzie płacić za energię elektryczną aż o 10% więcej. Czym jest i jak będzie wyliczana opłata mocowa? Dowiemy się poniżej.

Co to jest opłata mocowa?

Czym właściwie jest opłata mocowa za prąd, która wejdzie w życie 1 stycznia 2021 roku? Teoretycznie jej głównym celem jest zapewnienie stałych dostaw energii elektrycznej i tym samym bezpieczeństwa energetycznego. Pieniądze uzyskane dzięki opłacie mocowej mają posłużyć unowocześnieniu elektrowni i zbudowaniu nowych. Opłata ma być też swoistym “wynagrodzeniem” elektrowni za utrzymywanie dyspozycyjności. Chodzi o utrzymywanie elastycznych rezerw, które zostałyby uruchomione w razie problemów z energią elektryczną. Co ważne, opłata mocowa zostanie nałożona zarówno na gospodarstwa domowe jak i na przedsiębiorców. Początkowo miała ona wejść w życie już od października bieżącego roku, lecz z powodu pandemii rząd zdecydował się przesunąć jej wprowadzenie o 3 miesiące.

Jak wprowadzenie opłaty mocowej zostało uregulowane prawnie? W pierwszej kolejności odpowiada za to ustawa o rynku mocy z 8 grudnia 2017 roku, która wdrożyła rynek mocy, na którym towarem jest właśnie moc dyspozycyjna. W ramach aukcji kontraktowana ma być moc z kilkuletnim wyprzedzeniem, która zapewni pokrycie wcześniej prognozowanego zapotrzebowania na moc w poszczególnym roku. Aukcje mają zapewnić niskie koszty rynku mocy. Jednostki, które wygrywają akcję, muszą pozostać w gotowości do dostarczania mocy w określonych godzinach, czyli w praktyce – w trakcie największego zapotrzebowania na energię elektryczną w kraju. Pierwsza aukcja mocy odbyła się 15 listopada 2018, natomiast 2021 będzie pierwszym rokiem dostaw mocy.

Teoretycznie rynek mocy ma zapewnić stabilność dostaw energii, wsparcie dla jednostek wytwórczych czy inwestycje w nowe elektrownie. Rynek mocy ma także mieć wpływ na odnawialne źródła energii. Ma on zapewnić bezproblemowy rozwój alternatywnych źródeł, magazynów energii oraz usług redukcji zapotrzebowania odbiorców. Według przyjętych w 2017 roku obliczeń, w 2021 rynek mocy pochłonie 4,1 miliarda złotych, a w 2026 – już 5,1 miliarda PLN. Z opłaty mocowej od gospodarstw domowych ustawodawca planuje zebrać 1,4 miliarda złotych w 2021 i 1,7 miliarda PLN w 2026 Od małych i średnich firm – 1,7 miliarda złotych w 2021 i 2,2 miliarda PLN w 2026.

Opłata mocowa – jak obliczyć?

Stawki opłaty mocowej ustalane będą na podstawie zapisów Ustawy o rynku mocy, odrębnie w odniesieniu do dwóch grup odbiorców końcowych energii elektrycznej. Dla gospodarstw domowych oraz małych przedsiębiorstw z grupy taryfowej C1x będzie to stawka miesięczna, zależna od rocznego zużycia energii elektrycznej, płatna za punkt poboru energii elektrycznej. W tej grupie są przedsiębiorstwa zasilane z sieci o napięciu znamionowym nie wyższym niż 1 kilovolt (kV) i o mocy umownej nie większej niż 16 kilowatów. Dla pozostałych odbiorców będzie to stawka stosowana do ilości energii elektrycznej pobranej z sieci w wybranych godzinach w ciągu doby, wyrażona w złotych za kilowatogodzinę (kWh) energii elektrycznej.

Opłata mocowa obliczana będzie jako iloczyn stawki opłaty mocowej dla danej grupy odbiorców oraz ilości energii elektrycznej pobranej z sieci w wybranych godzinach w ciągu doby. Dla odbiorców biznesowych opłata mocowa będzie uzależniona od poboru energii w godzinach szczytowych, czyli wtedy, gdy całkowite zapotrzebowanie na moc w Polsce jest największe.

Stawkę opłaty mocowej oraz godziny szczytowego zapotrzebowania na moc w systemie elektroenergetycznym, odrębnie dla poszczególnych kwartałów roku określać będzie Prezes Urzędu Regulacji Energetyki (URE) w terminie do 30 września każdego roku, jednak wyjątkowo dla 2021 roku ten termin został przedłużony i poznamy ją do 30 listopada 2020. Według nieoficjalnych informacji, na tę chwilę URE nie jest jeszcze w stanie wyliczyć nowej opłaty. Czeka ono na rozporządzenie resortu klimatu, w którym ma być wskazany sposób wyznaczenia godzin przypadających na szczytowe zapotrzebowanie na moc w systemie. Ostateczną decyzję poznamy jednak już niebawem.

Aktualnie szacuje się, że przeciętne gospodarstwo domowe doda do swoich wydatków około 120 zł rocznie. Oczywiście, im większe zużycie energii, tym większa ostateczna opłata. Ta kwota zostanie dodana do całości rachunków za prąd, które pokrywać będzie każdy odbiorca końcowy energii. Przyjmując, że przeciętne gospodarstwo domowe płaci co miesiąc 100-150 zł za prąd, wydatki na energię elektryczną wzrosną o 10%.

Opłata mocowa a energia słoneczna

Odbiorcy energii elektrycznej, którzy korzystają z paneli słonecznych mogą w znacznym stopniu, lub nawet całkowicie ograniczyć pobór prądu z sieci energetycznej. Jak działa fotowoltaika? Panele fotowoltaiczne przekształcają promieniowanie słoneczne w energię, która może zasilić urządzenia domowe. Dzięki temu możliwe jest zmniejszenie rachunków za zużyty prąd, a tym samym zminimalizowanie opłaty mocowej. W przypadku montażu instalacji, która w całości pokryje zapotrzebowanie na energię elektryczną, opłata mocowa w ogóle nie będzie naliczana. Jest to więc kolejna oszczędność dla właścicieli mikroelektrowni. Dzięki temu możliwe jest znaczne zmniejszenie rachunków za zużyty prąd.

Czy możliwe jest zwolnienie z opłaty mocowej dla przedsiębiorców?

Opłata mocowa mocno uderzy rykoszetem w przedsiębiorców oraz przede wszystkim w przemysł energochłonny (huty, cementownie, zakłady chemiczne). Ten ostatni wystosował w czerwcu list do premiera Mateusza Morawieckiego o odroczenie wprowadzenia opłaty mocowej do końca 2021 roku oraz wypracowanie instrumentów ochraniających energochłonne firmy przed podwyżkami cen energii. Taką ulgę właściwie przewidziano w ustawie, ale jak się okazuje wprowadzono ją pod warunkiem zawieszającym. Jak się okazuje, warunkiem jest pozytywna decyzja Komisji Europejskiej, gdyż taka ulga jest traktowana jako pomoc publiczna dla przedsiębiorców. Pomimo upływu już 3 lat od uchwalenia ustawy o rynku mocy, decyzji wciąż nie ma, a według nieoficjalnych doniesień zgoda nie zostanie wydana.

Wprawdzie niektóre branże energochłonne będą mogły skorzystać z tak zwanych rekompensat sektorowych (około 300 przedsiębiorstw), jednak pozostali odbiorcy o dużym wolumenie zużycia energii, zwłaszcza w godzinach szczytu, nie unikną znacznie wyższych rachunków za energię po wprowadzeniu opłaty mocowej. Oczywistym jest przy tym więc, że wyższe koszty energii wpłyną też na ceny za wytwarzane produkty i usługi oferowane klientom.

Jedynym sposobem obniżenia nowych rachunków za prąd dla przedsiębiorców wydaje się więc zainwestowanie w odnawialne źródła energii i korzystanie z paneli fotowoltaicznych. Ta branża z pewnością może więc tylko zyskać na wprowadzeniu opłaty mocowej.

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments