Wystarczyło kilka słonecznych dni, aby w Polsce na nowo, w masowych ilościach pojawiły się kleszcze. W efekcie już od weekendu majowego każdego dnia do ośrodków zdrowia w naszym kraju trafiają osoby z objawami boreliozy czy kleszczowego zapalenia mózgu. W efekcie, cała Polska jest uznawana w tej chwili za strefę ryzyka, jeśli chodzi o plagę tych owadów. Co gorsza, sezon na nie potrwa do późnej jesieni.
Jak zatem skutecznie chronić się przed kleszczami? Co zrobić, gdy już ten niebezpieczny owad zatopi się w naszej skórze? Przekonamy się poniżej:
Jak uniknąć ukłucia przez kleszcza? 
Nie zbliżaj się do wysokich traw i zarośli
Kleszcze żyją głównie w lasach liściastych i mieszanych, na obszarach trawiastych, w gęstych zaroślach, paprociach, a także w parkach miejskich i na obrzeżach osiedli mieszkaniowych otoczonych terenami zieleni. Przyciąga je biały kolor, ciepło, ruch powietrza i zapach obecnego w pocie kwasu masłowego.
Kleszcze czują się szczególnie komfortowo w leśnym listowiu, ponieważ temperatury są tam umiarkowane nawet w zimie, a wilgotność jest wysoka. Długie źdźbła trawy na niekoszonych łąkach, przy ścieżkach i na brzegach rzek oraz lasy, są chętnie wykorzystywane przez kleszcze do poszukiwania potencjalnego żywiciela. Z tego powodu, najlepiej unikać przebywania w wysokiej trawie lub zaroślach – nie tylko w lesie, ale również na łąkach, a także w miejskich parkach.
Odpowiedni strój na leśną wędrówkę
Natomiast, wybierając się na leśną wędrówkę, należy założyć pełne odzienie: najlepiej długie obcisłe spodnie, zakryte buty, koszulę z długim rękawem… Bardzo dobrym rozwiązaniem jest również włożenie nogawek do skarpetek. Kleszcze wspinają się nie wyżej niż na wysokość 1,5 metra, więc wolą przylgnąć do nogawek spodni. Kalosze też stanowią dobre zabezpieczenie.
Środek odstraszający owady
Kolejny rekomendowany krok przed takim wyjściem to nałożenie na skórę środka odstraszającego insekty. Nie tylko utrzymuje on uciążliwe komary z daleka, ale w pewnym stopniu również odstrasza właśnie kleszcze. Takimi preparatami należy zatem spryskać najbardziej narażone miejsca, którymi kleszcz może dostać się na nasze ciało – nadgarstki i kostki.
Co po powrocie do domu?
Co więcej, po każdym powrocie do domu z takiej wędrówki należy dokładnie się obejrzeć, sprawdzić każde miejsce na ciele, a szczególnie te, które najbardziej upodobały sobie te groźne owady. Kleszcze wolą bowiem ciepłe i cienkie miejsca na skórze. Z tego powodu należy zwrócić szczególną uwagę na zagłębienie pod kolanem, pod pachami, wokół brzucha i piersi, a także w pachwinie. U dzieci należy dokładnie sprawdzić głowę, linię włosów i szyję.
Co, jeśli dojdzie do wkłucia się kleszcza?
Kiedy jednak kleszcz już zatopił się w naszej skórze, musimy go jak najszybciej usunąć. Trzeba to zrobić mechanicznie. Konkretnie – należy delikatnie chwycić kleszcza pęsetą przy samej skórze i wyciągnąć w górę. Zamiast pęsety można użyć miniaturowych pompek ssących lub plastikowych „kleszczołapek”, które można kupić w aptece. Po wyjęciu miejsce ukłucia trzeba starannie zdezynfekować.
Co bardzo ważne, nie wolno kleszcza rozgniatać, wyciskać ani nie pokrywać tłuszczem, benzyną czy masłem, ponieważ to są sytuacje, które mogą sprowokować wymioty tego owada, czyli wydobycie się potencjalnie krętków do skóry i rozsiew drobnoustrojów.
Warto się zaszczepić przeciwko KZM 
Kleszczowe zapalenie mózgu wywołuje wirus. Przebieg tej choroby jest dwufazowy. Początkowo objawy są typowe dla grypy: gorączka, bóle mięśniowe i dreszcze. Po kilku tygodniach pojawiają się już objawy typowe dla zajęcia centralnego układu nerwowego, czyli: bóle głowy, zaburzenia świadomości, a nawet porażenie kończyn i śpiączka.
Najczęstszym powikłaniem jest porażenie splotów barkowych i ono w zasadzie jest nieodwracalne. Jeżeli dojdzie do porażeń, możemy zrehabilitować do pewnego momentu, poprawić motorykę, która została uszkodzona, natomiast nie odzyskujemy pełnej sprawności.
Niestety, pomimo wszelkich środków ostrożności, nigdy nie jesteśmy w 100% pewni, że unikniemy ukłucia przez kleszcza. Z tego powodu zawsze dobrym pomysłem jest rozważenie szczepienia przeciw kleszczowemu zapaleniu mózgu. To najskuteczniejsza możliwa metoda zapobiegania tej ciężkiej chorobie. W 95% szczepienie to w pełni chroni przed wyżej opisanymi powikłaniami.
Skąd wiadomo, że kleszcz przenosi boreliozę?
Co piąty kleszcz w Polsce jest nosicielem bakterii wywołującej boreliozę. Jak dowiedzieć się, że mogliśmy zachorować na tę groźną, wyniszczającą organizm chorobę? Otóż, kiedy po ukąszeniu kleszcza dostrzeżemy na ciele tak zwany rumień wędrujący, jest to sygnał, aby pilnie szukać pomocy medycznej, ponieważ może to być borelioza. Tymczasem w przypadku tej choroby czas oczekiwania na diagnozę ma kolosalne znaczenie.
Uwaga na zwierzęta
Na kleszcze muszą uważać również nasze pupile – w szczególności psy. Zabezpieczyć je przed chorobą odkleszczową możemy w różny sposób. Po pierwsze, musimy zawsze pamiętać o tym, że preparaty, które stosujemy u psów, powinny być bójcze. Nie powinniśmy stosować preparatów, które tylko odstraszają kleszcze. Zanim ten owad dojdzie do skóry, powinien już być martwy. Jako właściciele zwierząt mamy do dyspozycji preparaty w formie obroży, preparatów na kark czy tabletek.
