Podatek CIT – czym jest i kto go płaci?

376

podatek CITWiększość osób w naszym kraju zobowiązana jest płacić podatek PIT, czyli podatek dochodowy od osób fizycznych. Inaczej wygląda sytuacja w przypadku osób prawnych, czyli przedsiębiorstw. Ich dochody obciążone są podatkiem od osób prawnych, czyli podatkiem CIT. Na czym on dokładnie polega i ile wynosi? Wszystkie najważniejsze informacje zostaną przedstawione poniżej.

Podatek CIT – co to jest?

Nazwa CIT to skrót z języka angielskiego – Corporate Income Tax. Jest to więc podatek dochodowy od osób prawnych, czyli spółek. To podatek bezpośredni, co oznacza że bezpośrednio obciąża podatnika i odprowadza się go do specjalnie przeznaczonego w tym celu organu, w przypadku naszego kraju jest to Urząd Skarbowy. Po raz pierwszy w Polsce podatek CIT został wprowadzony ustawą z dnia 31 stycznia 1989 roku. Kolejna ustawa go dotycząca została uchwalona 15 lutego 1992 i akt ten obowiązuje do dziś. Oprócz niej istnieje jeszcze szereg rozporządzeń normujących kwestię CIT, wydanych przez Ministra Finansów.

Kto płaci podatek CIT w Polsce?

Kto płaci podatek dochodowy CIT? Jego podatnikami są wszelkie osoby prawne, czyli podmioty, którym przepisy prawa nadały osobowość prawną, czyli wszelkie spółki prawa handlowego, oraz:

  • Spółki kapitałowe w organizacji
  • Spółki komandytowo-akcyjne z siedzibą na terytorium Polski
  • Podatkowe grupy kapitałowe, czyli grupy składające się co najmniej z dwóch spółek prawa handlowego, które posiadają osobowość prawną oraz pozostają w związkach kapitałowych
  • Jednostki organizacyjne nieposiadające osobowości prawnej
  • Spółki nieposiadające osobowości prawnej mające siedzibę lub zarząd w innym państwie, jeżeli zgodnie z obowiązującymi przepisami prawa podatkowego tego państwa są traktowane jako osoby prawne oraz podlegają w tym państwie opodatkowaniu od całości swoich dochodów bez względu na miejsce ich osiągania

Podatek CIT – zwolnienia

Podmiotami zwolnionymi z podatku dochodowego od osób prawnych w Polsce są:

  • Skarb Państwa
  • Narodowy Bank Polski
  • Jednostki budżetowe
  • Fundusze celowe utworzone na podstawie odrębnych ustaw
  • Przedsiębiorstwa międzynarodowe i inne jednostki gospodarcze utworzone przez organ administracji państwowej wspólnie z innymi państwami
  • Jednostki samorządu terytorialnego w zakresie dochodów własnych
  • Agencja Restrukturyzacji i Modernizacji Rolnictwa
  • Zakład Ubezpieczeń Społecznych, fundusze emerytalne i inwestycyjne
  • Narodowy Fundusz Ochrony Środowiska i Gospodarki Wodnej
  • Agencja Rezerw Materiałowych
  • Narodowy Fundusz Zdrowia
  • Bankowy Fundusz Gwarancyjny
  • Krajowy Ośrodek Wsparcia Rolnictwa
  • Krajowy Zasób Nieruchomości
  • Polska Agencja Nadzoru Audytowego
  • Wojewódzkie fundusze ochrony środowiska i gospodarki wodnej
  • Jednostki dozoru technicznego
  • Organizacje religijne

CIT – przedmiot opodatkowania

Wiemy już kto płaci CIT, co z kolei jest przedmiotem opodatkowania podatkiem dochodowym od osób prawnych? Zgodnie z ogólnymi zasadami jest nim dochód, czyli nadwyżka sumy przychodów nad kosztami ich uzyskania, osiągnięta w danym roku podatkowym. W przypadku CIT przedmiotem opodatkowania jest dochód stanowiący sumę dochodu osiągniętego z zysków kapitałowych oraz dochodu osiągniętego z innych źródeł przychodów. Dzieli się je na te dwie grupy, ponieważ dla niektórych celów są one traktowane rozdzielnie.

Gdy osoba prawna ze swojej działalności poniesie stratę, ma możliwość obniżenia dochodu o kwotę tej straty na dwa sposoby:

  • Pokryć ją z dochodu uzyskanego w najbliższych kolejno następujących po sobie pięciu latach podatkowych, z tym że wysokość obniżenia w którymkolwiek z tych lat nie może przekroczyć 50% tej straty
  • Jednorazowo obniżyć dochód w najbliższych pięciu latach podatkowych o kwotę nieprzekraczającą 5 milionów złotych. Wtedy nieodliczona kwota może zostać pokryta w pozostałych latach tego okresu na takiej zasadzie, jak w przypadku pierwszego sposobu

W przypadku podatkowych grup kapitałowych dochód grupowany jest na dane źródło przychodów i strat. Oznacza to, że przy ustalaniu dochodu brana jest pod uwagę suma dochodów wszystkich spółek kapitałowych wchodzących w skład grupy oraz suma strat poniesiona przez te spółki z danego źródła przychodów. Jeżeli w roku podatkowym suma tych strat przekracza sumę przychodów to powstała różnica jest stratą całej podatkowej grupy kapitałowej.

Ze względu na zakres opodatkowania, w kontekście terytorialnym rozróżnia się z kolei:

  • Nieograniczony obowiązek podatkowy, który polega na tym, że obejmuje się podatkiem całość dochodów podatnika, bez względu na miejsce ich osiągania. Dotyczy on podatników, których siedziba lub zarząd znajduje się na terytorium Polski
  • Ograniczony obowiązek podatkowy, który polega na tym, że obejmuje się podatkiem tylko dochody osiągane na terytorium Polski. Dotyczy on podatników, których siedziba lub zarząd nie znajduje się w Polsce

Podatek CIT – zwolnienia przedmiotowe

Oprócz listy podmiotów, których podatek dochodowy od osób prawnych CIT nie obejmuje, ustawa wskazuje także na określony katalog przedmiotowych zwolnień od podatku. Zgodnie z art. 17 ustawy o CIT, obowiązują one w przypadku:

  • Dochodów uzyskiwanych z rolnictwa
  • Dochodów uzyskiwanych z gospodarki leśnej
  • Dochodów uzyskiwanych z floty morskiej
  • Dochodów z tytułu sprzedaży całości lub części nieruchomości lub udziału w nieruchomości, wchodzącej w skład gospodarstwa rolnego przy czym zwolnienie nie dotyczy dochodu uzyskanego ze sprzedaży, jeżeli sprzedaż ta następuje przed upływem 5 lat od końca roku kalendarzowego, w którym nastąpiło nabycie całości lub części zbywanej nieruchomości
  • Działalności organizacji pracodawców i partii politycznych, w części przeznaczonej na cele statutowe, z wyłączeniem działalności gospodarczej
  • Dochodów z tytułu prowadzenia szkół, w części przeznaczonej na cele szkoły
  • Dochodów narodowych funduszy inwestycyjnych
  • Dochodów z organizacji pożytku publicznego, w części przeznaczonej na cele statutowe
  • Dochodów sportowych spółek akcyjnych, w części przeznaczonej na działalność sportową
  • Dochodów kościelnych osób prawnych (w tym związków wyznaniowych)
  • Dochodów kół gospodyń wiejskich, w części przeznaczonej na cele statutowe

CIT – stawka

Ile wynosi podstawowa stawka podatku CIT? Obecnie jest to podatek 19 procent. Jednak zgodnie z ustawą, która weszła w życie 1 stycznia 2017 roku wprowadzono dodatkową, obniżoną stawkę podatku od osób prawnych wynoszącą 9%. Nowa stawka przeznaczona jest dla małych podatników, u których przychód ze sprzedaży (wraz z należnym podatkiem od towarów i usług) nie przekroczył w poprzednim roku podatkowym równowartości 1,2 miliona euro wyrażonej w złotych. Przeliczenia kwoty limitu dokonuje się według średniego kursu NBP z pierwszego dnia roboczego października poprzedniego roku podatkowego, w zaokrągleniu do tysiąca złotych.

Od 1 stycznia 2020 limit uprawniający do posługiwania się statusem małego podatnika CIT został podniesiony do 2 milionów euro, co oznacza, że w 2020 roku małym podatnikiem jest podmiot, którego wartość przychodów ze sprzedaży nie przekroczyła w 2019 kwoty 8 747 000 złotych. Niższa stawka nie ma natomiast zastosowania dla grup kapitałowych, zagranicznych spółek kontrolowanych oraz podatników, których utworzeniu towarzyszyły takie okoliczności, jak przekształcenia oraz aporty. Ustawa przewiduje również stawkę sankcyjną w wysokości 50% w przypadku zaniżenia przez podmioty powiązane wysokości zobowiązania podatkowego.

CIT – podstawa opodatkowania

Podstawę opodatkowania w przypadku CIT stanowi osiągnięty przez osobę prawną dochód, czyli jak zostało wyjaśnione wcześniej przychód pomniejszony o koszty jego uzyskania, w danym roku podatkowym. Możliwe jest jednak dokonanie pewnych odliczeń. Jakich?

  • Z tytułu darowizn na rzecz organizacji pożytku publicznego – limit wynosi 10% w stosunku do dochodu
  • Z tytułu darowizn na cele kultu religijnego – limit wynosi 10% w stosunku do dochodu
  • Z tytułu darowizn na cele kształcenia zawodowego – limit wynosi 10% w stosunku do dochodu
  • Z tytułu darowizn w bankach – limit wynosi 20% kwoty umorzonych kredytów (pożyczek) w związku z realizacją programu restrukturyzacji

Jak obliczyć podatek dochodowy od osób prawnych?

Dowiedzieliśmy się już, czym jest podatek dochodowy od osób prawnych, kto go płaci, co jest przedmiotem i podstawą opodatkowania, jaka jest stawka CIT oraz o co możemy pomniejszyć jego kwotę. To w zasadzie wszystkie niezbędne informacje, więc dzięki nim powinniśmy już wiedzieć jak obliczyć CIT.

Tak więc podsumowując, musimy ustalić naszą podstawę opodatkowania, czyli dochód. Jest nim przychód pomniejszony o koszty jego uzyskania w danym roku podatkowym. Następnie możemy pomniejszyć kwotę dochodu o ewentualną stratę poniesioną i wykazaną w ciągu ostatnich pięciu lat lub z tytułu darowizn opisywanych powyżej. Gdy już obliczymy ostateczną kwotę dochodu, należy zwrócić uwagę czy przekroczyła ona 2 miliony euro, czyli w przypadku 2019 roku 8 747 000 złotych. Jeśli tak, podatek CIT wynosi 19% wykazanych dochodów. Jeśli nie, tylko 9%.

Podatek CIT – rozliczenie, zeznanie i zaliczki

Podatnicy i płatnicy nie składają w trakcie roku podatkowego deklaracji podatkowych, są natomiast zobowiązani do wpłacania zaliczek. Zgodnie z art. 25 ust. 6 ustawy o CIT podatnicy mają możliwość rozliczać się z zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych w formie uproszczonej. Zaliczki są wówczas uzależnione od podatku należnego, jaki został wykazany w zeznaniu złożonym w roku poprzedzającym dany rok podatkowy, bądź w zeznaniu poprzedzającym dany rok podatkowy o dwa lata. Zaliczka uproszczona obliczana jest w wysokości 1/12 podatku należnego wykazanego w jednym z tych zeznań i jest wpłacana miesięcznie. Jeżeli podatnik dopiero rozpoczął działalność lub w ciągu dwóch ostatnich lat nie wypracował dochodu nie ma możliwości rozliczania zaliczek w formie uproszczonej.

Kolejnym udogodnieniem dla małych przedsiębiorców jest możliwość opłacania zaliczek kwartalnie lub nawet skorzystania ze zwolnienia w opłacaniu zaliczek na podatek dochodowy od osób prawnych w trakcie roku. Warunkiem jest aby do 20. dnia pierwszego miesiąca roku podatkowego w którym korzystają ze zwolnienia złożyli właściwemu naczelnikowi urzędu skarbowego oświadczenia o skorzystaniu z tego zwolnienia.

Zgodnie z art. 25 ust. 12 ustawy o podatku dochodowym od osób prawnych, podatnicy którzy korzystają z powyższego zwolnienia mają obowiązek złożenia zeznania rocznego za rok w którym korzystali ze zwolnienia oraz zapłaty podatku, który wynika z tego zeznania w pięciu kolejnych latach podatkowych następujących bezpośrednio po roku korzystania ze zwolnienia. Podatek ten płatny jest w każdym roku w wysokości 20% jego kwoty w każdym roku.

Zeznanie roczne podatku CIT następuje po zakończeniu roku podatkowego. Podatnicy składają wtedy wstępne zeznanie podatkowe o wysokości osiągniętego dochodu lub straty do końca trzeciego miesiąca roku następnego i w tym terminie wpłacają podatek należny albo różnicę pomiędzy podatkiem należnym a sumą wpłaconych zaliczek. Zeznania o ostatecznej wysokości dochodu podatnicy są obowiązani złożyć w terminie 10 dni od daty zatwierdzenia rocznego sprawozdania, nie później jednak niż przed upływem dziewięciu miesięcy od zakończenia roku podatkowego. Podatnicy z reguły zobowiązani są również do dołączenia do zeznania rocznego bilansu i rachunku wyników wraz z opinią i raportem audytora oraz odpis uchwały walnego zgromadzenia.

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments