11 Listopada – Narodowe Święto Niepodległości

189

Dziś – czwartek, 11 listopada obchodzimy 103. rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. Od lat wspomniana data kojarzy nam się z hucznymi paradami w różnych miastach, marszami w stolicy, biegami niepodległościowymi, patriotycznymi koncertami i wszystkim tym, co sprawiało, że Polacy tłumnie wychodzili z domów, by świętować to wielkie wydarzenie. Dlaczego akurat 11 listopada jest dla nas tak szczególnym dniem? W jaki sposób lubimy obchodzić Narodowe Święto Niepodległości? Najważniejsze informacje związane z tym zagadnieniem zostaną przedstawione poniżej:

Narodowe Święto Niepodległości – historia

Dlaczego 11 listopada?

Narodowe Święto Niepodległości obchodzone jest w Polsce 11 listopada. Upamiętnia ono odzyskanie przez nasz kraj niepodległości po 123 latach niewoli (1795-1918). Choć nie każdy zdaje sobie z tego sprawę, 11 listopada jest datą symboliczną. Odnosi się do terminu zakończenia I wojny światowej poprzez zawarcie układu rozejmowego w Compiègne, pomiędzy Ententą i Cesarstwem Niemieckim.

W tym samym czasie Rada Regencyjna, organ władzy zwierzchniej Królestwa Polskiego, przekazała władzę wojskową i naczelne dowództwo wojsk polskich, jej podległych, Józefowi Piłsudskiemu, który dzień wcześniej powrócił do Warszawy z niewoli w Magdeburgu. Trzy dni później Rada powierzyła mu także władzę cywilną. Tak naprawdę, odzyskanie przez Polskę niepodległości zostało ogłoszone przez Radę Regencyjną już 7 października 1918 roku.

Z tego powodu, określenie daty odrodzenia Rzeczypospolitej Polskiej pozostawało kwestią dyskusyjną. Pierwszy raz odzyskanie niepodległości powszechnie upamiętniono 14 listopada 1920 roku. Wcześniej nie było to w pełni możliwe ze względu na toczące się walki o kształt granic i byt Rzeczypospolitej. W latach 1919 – 1936 obchody odzyskania niepodległości odbywały się zwykle w pierwszą niedzielę po 11 listopada i miały charakter wojskowy. W całym kraju odbywały się wówczas rewie wojskowe, msze święte za Ojczyznę i uroczystości państwowe. W Belwederze zaś organizowano ceremonie wręczania orderów Virtuti Militari za męstwo okazane w walce o wolność.

Formalne uznanie daty 11 listopada Pomnik przedstawiający Józefa Piłsudskiego w Warszawie

W 1926 roku dzień 11 listopada formalnie uznano za datę odzyskania niepodległości. Pismo urzędowe wydane przez prezesa Rady Ministrów Józefa Piłsudskiego ustanowiło ten dzień wolnym od pracy w administracji rządowej. Od tamtej pory marszałek Piłsudski co roku na placu Saskim w Warszawie – nazwanym jego imieniem w dziesiątą rocznicę odrodzenia – dokonywał przeglądu pododdziałów wojsk i odbierał defiladę. Ostatnią w 1934 roku na Polu Mokotowskim. W 1932 dzień 11 listopada stał się także dniem wolnym od nauki. Według ówczesnego Ministerstwa Wyznań Religijnych i Oświecenia Publicznego “powinien on być wykorzystywany do celów wychowawczego oddziaływania na młodzież w duchu obywatelsko-państwowym na tle wydarzeń dziejowych z tym dniem związanych”.

Rangę święta państwowego nadano Świętu Niepodległości dopiero ustawą z dnia 23 kwietnia 1937. Miało ono łączyć odzyskanie suwerenności państwowej z zakończeniem I wojny światowej oraz upamiętniać Józefa Piłsudskiego.

11 listopada w charakterze święta państwowego celebrowany był w dwudziestoleciu międzywojennym jedynie dwukrotnie – w 1937 i 1938 roku. W pierwszym przypadku obchody uświetniło odsłonięcie pomnika generała Józefa Sowińskiego w Parku Wolskim. Natomiast w dwudziestą rocznicę odrodzenia Polski, w atmosferze nadciągającego zagrożenia wojennego, została zorganizowana wielka defilada wojskowa połączona z manifestacją poparcia narodu dla armii.

Narodowe Święto Niepodległości w czasie II wojny światowej

W czasie II wojny światowej obchodzenie Święta Niepodległości było zabronione. Pamięć jednak kultywowano konspiracyjnie, głównie w ramach działań “małego sabotażu”. Na murach miast pojawiały się okolicznościowe napisy, a w miejscach o trwałej symbolice narodowej składano wieńce i mocowano biało-czerwone flagi.

Zniesienie Narodowego Święta Niepodległości po II wojnie światowej

Po II wojnie światowej Krajowa Rada Narodowa ustawą z 22 lipca 1945 roku o ustanowieniu Narodowego Święta Odrodzenia Polski uczyniła świętem państwowym 22 lipca, rocznicę ogłoszenia Manifestu Polskiego Komitetu Wyzwolenia Narodowego w 1944 roku, jednocześnie znosząc Narodowe Święto Niepodległości. Aż do 1989 celebrowanie 11 listopada groziło represjami aparatu komunistycznego PRL. Odbywały się jednak patriotyczne manifestacje, uznawane za nielegalne zgromadzenia. I choć w latach osiemdziesiątych delegacje rządowe zaczęły składać wieńce pod Grobem Nieznanego Żołnierza, to jeszcze w 1988 roku milicja rozpędziła świętujących.

Powrót Narodowego Święta Niepodległości w 1989 roku

Narodowe Święto Niepodległości obchodzone 11 listopada zostało przywrócone przez Sejm Polskiej Rzeczypospolitej Ludowej ustawą z 15 lutego 1989 roku pod znaną dziś nazwą “Narodowe Święto Niepodległości”, czyniąc jednocześnie 11 listopada dniem wolnym od pracy.

Jak obchodzimy Narodowe Święto Niepodległości?

Symbole narodowe

Nieodzownie związane ze świętowaniem odzyskania niepodległości przez Polskę są nasze symbole narodowe. Należą do nich barwy narodowe, flaga i godło państwowe oraz hymn. Dlatego 11 listopada wszędzie powiewają biało-czerwone flagi, a w wielu instytucjach i domach słychać “Mazurka Dąbrowskiego”. Każdego roku, Biuro Programu “Niepodległa” zaprasza do włączenia się w akcję “Niepodległa do hymnu”, zainicjowaną w 2018 roku, w setną rocznicę odzyskania przez Polskę niepodległości. Na czym ona polega? Otóż, w całej Polsce, 11 listopada dokładnie o godzinie 12:00, w trakcie uroczystości organizowanych oddolnie i ze wsparciem lokalnych instytucji, Polacy w jednym momencie mają zaśpiewać “Mazurka Dąbrowskiego”.

Atrakcje organizowane 11 listopada Grób Nieznanego Żołnierza w Warszawie

Jak już zostało wspomniane, Narodowe Święto Niepodległości jest dniem wolnym od pracy i szkoły. W tym dniu organizowane są różne parady, marsze czy koncerty patriotyczne. Ludzie wychodzą na ulicę by oglądać różne defilady historyczne. Biorą w nich udział rekonstruktorzy w mundurach z czasów różnych powstań i wojen. W Warszawie mieszkańcy zbierają się także przed Grobem Nieznanego Żołnierza, gdzie co roku, od godziny 12:00 organizowane są oficjalne uroczystości z udziałem najwyższych władz państwowych i dowódców wojskowych.

Narodowe Święto Niepodległości świętujemy także w sposób aktywny – 11 listopada odbywają się różne imprezy sportowe, w tym specjalny Bieg 11 listopada.

Dodatkowo, w tym roku Narodowe Święto Niepodległości odbędzie pod hasłem „Dzień szacunku do munduru”. W akcji zorganizowanej przez Ministerstwo Obrony Narodowej uczestniczyć będą 103 jednostki wojskowe w całym kraju. Z tego powodu w wielu miejscach podczas obchodów będzie można dowiedzieć się, czym jest mundur dla żołnierzy Wojska Polskiego i jak ważnym jest on elementem dla naszego narodu i państwa. Żołnierze opowiedzą o zasadach noszenia umundurowania, co oznaczają jego kolory, kroje oraz czym jest gapa czy baretka i co oznacza choćby żółty otok na wojskowej rogatywce. Wytłumaczą również, kto może nosić mundur wojskowy, dlaczego nie każdy ubiór przypominający mundur jest prawdziwym mundurem, i w jakich sytuacjach żołnierze występują w umundurowaniu galowym, a w jakim na służbowo oraz dlaczego żołnierz ma zawsze nakrycie głowy.

Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments