Telemedycyna – kiedyś, dziś i w przyszłości

442

telemedycynaNieustanny postęp technologiczny i innowacyjne rozwiązania na dobre wkraczają do codziennego życia, w tym także do opieki zdrowotnej. Internet, systemy informatyczne i aplikacje mobilne okazują się prawdziwym ułatwieniem dla medycyny oraz umożliwiają zmianę modelu opieki w podobny sposób jak zmieniła się bankowość, handel czy komunikacja między ludźmi. Niezwykle dynamiczny i dość niespodziewany rozwój telemedycyny wywołała pandemia koronawirusa, w wyniku której to właśnie ten rodzaj opieki zdrowotnej stał się naszą codziennością. Jednak, choć możemy nie zdawać sobie z tego sprawy, zdalna forma porad medycznych wcale nie jest zupełnie nowym zjawiskiem. Czym jest telemedycyna, jak wyglądała w przeszłości, przed epidemią COVID-19, jak dokładnie funkcjonuje ona obecnie i jakie roztaczają się przed nią perspektywy na przyszłość? Na te wszystkie pytania odpowiedzi zostaną udzielone poniżej.

Telemedycyna definicja

Jeszcze kilka miesięcy temu wiele osób zastanawiało się: telemedycyna co to jest? Obecnie już na dobre zadomowiła się ona w naszym życiu codziennym, jednak warto ten termin oficjalnie wyjaśnić. Telemedycyna to forma świadczenia usług medycznych i opieki zdrowotnej łącząca w sobie elementy telekomunikacji, informatyki oraz medycyny, czyli w praktyce odbywa się ona z wykorzystaniem internetu lub telefonu. Może mieć różne formy od teleporady, przez rozmowę telefoniczną, wideorozmowę, czat online czy wymianę wiadomości i dokumentów drogą bezpiecznej poczty komputerowej, po zdalną diagnostykę i monitorowanie parametrów takich jak poziom cukru, wartości ciśnienia tętniczego lub czynności serca w tele-elektrokardiografii.

W telemedycynie brany pod uwagę jest aspekt odpowiedzialności zawodowej podczas wykonywania świadczeń medycznych na odległość. Dzięki wykorzystaniu nowych technologii pozwala ona przełamywać geograficzne bariery i wymieniać specjalistyczne informacje. Umożliwia także oczywiście przeprowadzenie diagnozy na odległość, i to właśnie jest jej najczęstszym zastosowaniem.

Idea telemedycyny została przygotowana przede wszystkim z myślą o osobach, których stan bądź możliwości pojawienia się na zwykłej wizycie w gabinecie są ograniczone. Jednak szybko okazało się, że z dobrodziejstwa e-wizyty mogą skorzystać wszyscy, bo wiele problemów zdrowotnych nie wymaga wizyty i osobistego zbadania przez lekarza.

Teleporady są szczególnie rekomendowane w prostych i częstych zachorowaniach, takich jak infekcje górnych dróg oddechowych czy alergie sezonowe lub skórne, lecz mają również zastosowanie do postawienia wstępnego rozpoznania i zlecenia badań przed wizytą u specjalisty, a nawet jako forma kontroli leczenia, przepisania recepty i w wielu innych sytuacjach u chorych przewlekle. Czyli w praktyce można stwierdzić, że telemedycyna jest dla każdego.

Telemedycyna urządzenia

Do korzystania z telemedycyny niezbędny jest telefon lub komputer i łącze internetowe. Mamy możliwość odbywania telekonsultacji z lekarzami pierwszego kontaktu, jak i specjalistami. Może się to odbywać w trakcie rozmowy telefonicznej, wideokonferencji lub poprzez e-mail.

W bardziej zaawansowanej wersji (w zależności od choroby) niezbędne są dodatkowe akcesoria, takie jak bransoletka z “guzikiem życia”, który umożliwia wezwanie pomocy w chwili, gdy jest ona potrzebna, albo urządzenie w postaci telemedycznego EKG, który jest jednocześnie aparatem nadawczym. Wysyła on uzyskane wyniki (badanie pacjent wykonuje samodzielnie) do lekarza.

Historia telemedycyny

Zacznijmy od zagadnienia telemedycyna na świecie. Za kraj, w którym pierwsze kroki zaczęto stawiać na gruncie telemedycyny należy przyjąć USA. To właśnie w tym państwie już w latach sześćdziesiątych powstała satelitarna sieć telekomunikacyjna łącząca amerykańskie bazy wojskowe, rozrzucone na wszystkich kontynentach, ze specjalistycznymi ośrodkami medycznymi w USA. Dzięki wykorzystaniu możliwości nowoczesnych technologii, jakie niosło ze sobą amerykańskie wojsko, przyczyniło się ono do rozwoju tej formy opieki zdrowotnej. Kolejnym ważnym czynnikiem było wniesienie dużego wkładu informacji przez NASA. Opieka medyczna i monitorowanie stanu zdrowia astronautów musiały się odbywać z konieczności na odległość. Do dzisiaj powstaje wiele inicjatyw telemedycznych sponsorowanych przez władze stanowe i rząd federalny.

Jak na początku wyglądała telemedycyna w Polsce? Pierwsze stowarzyszenie naukowe zajmujące się telemedycyną o nazwie Polskie Towarzystwo Telemedycyny założono w 1997 roku. Zostało zarejestrowane rok później. Cykliczne organizowane są konferencje naukowe „Telemedycyna i eZdrowie”. Organizacja jest członkiem ISFTeH – Międzynarodowe Towarzystwo Telemedycyny i e-Zdrowia, które zrzesza organizacje krajowe i terytorialne ze 103 krajów świata.

Od 2001 roku działa Sekcja Telemedycyny Polskiego Towarzystwa Lekarskiego, która postawiła sobie za cel krzewienie i rozwój idei telemedycyny w Polsce. Należą do niej znani profesorowie, dyrektorzy szpitali i klinik, lekarze różnych specjalności. Sekcja zorganizowała kilka interaktywnych wideokonferencji naukowo-szkoleniowych, w tym trójstronnej – z Waszyngtonu do Warszawy i Bielska Białej, oraz z operacji serca w Centrum Zdrowia Dziecka w Warszawie.

W 2015 roku powstała Telemedyczna Grupa Robocza, która powstała z inicjatywy firm skupionych wokół telemedycyny i e-Zdrowia w Polsce. Działalność TGR ma na celu zniesienie głównych barier prawnych dla rozwoju telemedycyny w Polsce oraz budowanie świadomości społeczeństwa i podmiotów publicznych w zakresie możliwości, które niesie z sobą skorzystanie z możliwości telemedycyny. 19 czerwca 2018 roku Telemedyczna Grupa Robocza wydała pierwszy raport poświęcony wykorzystaniu telemedycyny w polskiej służbie zdrowia.

Kilka miesięcy przed ogłoszeniem przed rozpoczęciem pandemii koronawirusa, 5 listopada 2019 roku w życie weszło Rozporządzenie z 31 października 2019 zmieniające rozporządzenie w sprawie świadczeń gwarantowanych z zakresu podstawowej opieki zdrowotnej. Rozporządzenie to uregulowało kwestie udzielania świadczeń telemedycznych w prawie. Podstawą prawną do udzielania teleporad jest art. 3 ust. 1 Ustawy z dnia 15 kwietnia 2011 roku o działalności leczniczej oraz art. 2 ust. 4 Ustawy z dnia 5 grudnia 1996 roku o zawodach lekarza i lekarza dentysty. Zgodnie z nimi świadczenia zdrowotne i czynności, na których polega wykonywanie zawodu lekarza i lekarza dentysty, mogą być wykonywane również za pośrednictwem systemów teleinformatycznych lub systemów łączności.

Jak działa telemedycyna?

Jak wygląda telemedycyna obecnie? Pacjent po stwierdzeniu u siebie niepokojących objawów szuka w sieci na przeznaczonych do tego stronach lekarza z właściwą specjalizacją, a następnie rezerwuje termin. Po zatwierdzeniu telewizyty, specjalista będzie kontaktował się telefonicznie o wcześniej ustalonej godzinie. Przy braku odpowiedzi ze strony pacjenta lekarz dwukrotnie spróbuje nawiązać kontakt. Po nawiązaniu połączenia telefonicznego lub wideorozmowy i przeprowadzenia dokładnego wywiadu pacjent uzyskuje niezbędne zalecenia na dalsze leczenie. Gdy sytuacja jest konieczna, lekarz wystawi e-receptę, e-zwolnienie bądź skierowanie na badania lub zabieg.

Znaczna część usług telemedycznych jest realizowana przez prywatne placówki opieki medycznej. Dzięki temu pacjenci mają możliwość uzyskania szybkiej porady u specjalisty w wygodny sposób, zarówno w przypadku nowego problemu zdrowotnego, wystawienia skierowania na badanie lub recepty, jak i w potrzebie weryfikacji leczenia lub kontroli w chorobach przewlekłych.

Zalety telemedycyny

Telemedycyna bezdyskusyjnie posiada wiele zalet. Do najistotniejszych zalicza się:

  • Ułatwienie dostępu do specjalistycznej opieki medycznej mieszkańcom małych miast i wsi
  • Pomoc w usługach specjalistycznych oraz konsultacjach dla mniejszych ośrodków medycznych
  • Polepszenie opieki zdrowotnej na odizolowanych lub odległych obszarach,
  • Szybka diagnoza i pomoc medyczna w ratownictwie
  • Ułatwiony dostęp do pomocy medycznej w poważnych, nagłych przypadkach lub katastrofach naturalnych
  • Zmniejszona hospitalizacja i zredukowanie konieczności dojazdów pacjentów,
  • Zmniejszone ogólne koszty leczenia i opieki zdrowotnej w kraju
  • Zwiększone możliwości podnoszenia kwalifikacji personelu medycznego, szczególnie na prowincji
  • Oszczędności wynikające z usprawnień administracyjnych
  • Umożliwienie realizacji badań naukowych, dotychczas wymagających pracochłonnych dojazdów oraz scalania danych rozproszonych po różnych jednostkach służby zdrowia
  • Zmniejszenie barier w komunikacji pomiędzy ośrodkami służby zdrowia
    “anonimowość” pacjenta i bezpieczeństwo kontaktu z lekarzem

Wady telemedycyny

Niestety telemedycyna posiada również pewne wady i ograniczenia. Za jej mankamenty uznaje się takie kwestie jak:

  • W trakcie wywiadu lekarskiego może się okazać, że do postawienia prawidłowej diagnozy i dobrania odpowiedniego leczenia niezbędna będzie wizyta stacjonarna
  • Podczas teleporady lekarz nie może wystawić recepty na substancje bardzo silnie działające (określone w Urzędowym Wykazie Produktów Leczniczych dopuszczonych do obrotu na terytorium Rzeczypospolitej Polskiej), środki odurzające lub substancje psychotropowe,
  • Brak możliwości wystawienia skierowania na badania takie jak: RTG, tomografia komputerowa, rezonans magnetyczny, mammografia, biopsja, próba wysiłkowa EKG, badania endoskopowe (kolonoskopia, gastroskopia, rektoskopia, endosonografia)

Nie da się więc nie zauważyć, iż w wielu przypadkach telemedycyna nie jest obecnie tak optymalną formą opieki medycznej, jak bezpośredni kontakt z pacjentem.

Telemedycyna w przyszłości – możliwe scenariusze

Przyszłość telemedycyny rysuje się w jasnych barwach – co do tego nie można mieć nawet cienia wątpliwości. Całodobowa dostępność czy nieustanny wzrost popularności akcesoriów do monitorowania funkcji organizmu (takich jak pulsometry, krokomierze) otwierają przed telemedycyną gigantyczne możliwości. Co więcej, pojawia się coraz więcej firm i startupów produkujących urządzenia, które ułatwiają zapewnienie lepszej opieki medycznej przez internet.

Obecnie jednak, możemy w zasadzie jedynie spekulować z jakiego rodzaju urządzeń telemedycznych będziemy korzystać za kilkadziesiąt czy nawet kilkanaście lat. Czy będą to choćby innowacyjne skanery analizujące stan naszego organizmu, chipy implantowane bezpośredni w nasze organizmy, samokomunikujące się ze światem zewnętrznym i nieprzerwanie wysyłające informacje do lekarzy? To zależy od rozwoju technologii, którego tempa nie sposób przewidzieć. Z całą pewnością rozwój telemedycyny w przyszłości okaże się jednak sporym udogodnieniem, zarówno dla nas, jak i całego systemu opieki zdrowotnej.

Poprzedni artykułJR HOLDING ASI S.A. aktualizuje strategię rozwoju na lata 2020-2022
Następny artykułColumbus Energy wyemituje do 28,29 mln nowych akcji
Redaktor portalu PortfelPolaka.pl. Wiedzę z zakresu rynków finansowych i inwestowania zgłębiał na studiach ekonomicznych. Trader rynku OTC i Forex preferujący handel krótkoterminowy. Entuzjasta statystyki oraz analizy technicznej instrumentów finansowych.
Subscribe
Powiadom o
guest
0 komentarzy
Inline Feedbacks
View all comments